Buschauffeur doet boekje open over busramp Zwitserland: ´Strafrechtelijk onderzoek´

De chauffeur van de Nederlandse tourbus die donderdag verongelukte nabij het Zwitserse Susch zit inmiddels weer thuis in Nederland. Fysiek mankeert hem naar verluidt niets, maar mentaal is de klap enorm. Ondertussen loopt er een strafrechtelijk onderzoek naar zijn rol bij het ongeval waarbij vijf mensen omkwamen en veertig anderen gewond raakten.

Het Zwitserse Openbaar Ministerie bevestigt dat er onderzoek wordt gedaan naar de chauffeur. Daarbij wordt gekeken of hij schuldig is aan meervoudige dood door nalatigheid en het veroorzaken van lichamelijk letsel door nalatigheid. In Zwitserland is dat een gebruikelijke procedure na grote incidenten zoals dit. Het betekent niet automatisch dat de man ook daadwerkelijk vervolgd wordt.

De bus, onderweg met deelnemers aan een groepsreis van reisorganisatie OAD, raakte donderdag van de weg tussen de Zwitserse dorpen Zernez en Susch. De passagiers maakten een dagtrip vanuit Oostenrijk, waar de groep verbleef. Vijf mensen overleefden het ongeluk niet, onder wie een 75-jarige man uit Groningen die als vrijwilliger actief was bij het festival Bie Daip in Appingedam.

Verhoord en weer naar huis

Direct na het ongeluk nam de Zwitserse politie de chauffeur mee voor verhoor. Daarna mocht hij vertrekken en reisde hij terug naar Nederland. Directeur Arjan Koster van OAD bevestigt dat de man inmiddels thuis is. “Hij is lichamelijk in orde, maar mentaal is het een heel ander verhaal”, aldus Koster. Verdere details over het lopende onderzoek van de Zwitserse autoriteiten heeft de reisorganisatie niet ontvangen.

Dat de chauffeur nog vrij rondloopt, wil overigens niet zeggen dat de zaak daarmee is afgedaan. Onderzoeken naar dit soort ongevallen kunnen in Zwitserland maanden duren. Pas wanneer alle feiten op tafel liggen, kan het OM beslissen of vervolging volgt. Tot die tijd blijft onduidelijk wat er precies is misgegaan op de weg tussen Zernez en Susch.

Vijf doden, tientallen gewonden

Bij het ongeval kwamen vijf mensen om het leven: vier vrouwen en één man. Naast de Groninger vrijwilliger ging het om een 71-jarige vrouw uit Haarlem, een 79-jarige vrouw uit Rotterdam, een 80-jarige vrouw uit Maastricht en een 75-jarige vrouw uit Noord-Brabant. Veertig andere inzittenden raakten gewond, van wie tien ernstig genoeg om langere medische zorg nodig te hebben.

Zondagavond waren die tien gewonden nog niet uit het ziekenhuis ontslagen, meldde het Zwitserse medium 20 Minuten. De repatriëring van de andere slachtoffers kwam dat weekend wel op gang. Koster liet weten dat het overgrote deel van de gewonden inmiddels teruggekeerd is of binnenkort terugkeert naar Nederland, afhankelijk van hun medische toestand en per vliegtuig, taxi of ambulance.

Rouw in Appingedam

In Appingedam heerst intens verdriet om het overlijden van de 75-jarige vrijwilliger. Festivalorganisatie Bie Daip meldde via Facebook dat de man er vanaf het allereerste begin bij was en jarenlang steun en toeverlaat vormde in de koffietent. Zijn partner en twee medereizigers liggen volgens de organisatie met botbreuken in verschillende Zwitserse ziekenhuizen.

De Nederlandse ambassade in Bern verleende het weekend consulaire bijstand. Diplomaten bezochten ziekenhuizen en zorgden ervoor dat persoonlijke bezittingen uit de bus bij OAD terechtkwamen, zodat passagiers hun spullen terugkregen. Het terugbrengen van de stoffelijke overschotten van de overleden slachtoffers naar Nederland vergt naar verwachting nog enkele dagen.

Onduidelijkheid over toedracht

Wat precies leidde tot het ongeluk, blijft vooralsnog onduidelijk. De bus raakte volgens berichtgeving van de weg bij wegwerkzaamheden op het traject tussen Zernez en Susch. Eerdere analyses wezen op een mogelijk verwijderde vangrail als factor, al is dat vooralsnog niet definitief vastgesteld door de Zwitserse autoriteiten. Het politieonderzoek naar de exacte toedracht liep zondag nog volop.

Deze onzekerheid maakt het extra lastig voor zowel de nabestaanden als de chauffeur zelf. Zolang niet vaststaat wat er precies gebeurde, blijft ook de vraag naar eventuele schuld in de lucht hangen. Daarom hecht het Zwitserse OM eraan het onderzoek zorgvuldig af te ronden, ondanks de druk van de publieke aandacht rondom deze zaak.

Wat betekent dit voor de chauffeur

Voor de chauffeur zelf breekt een onzekere periode aan. Hoewel hij momenteel niet vastzit en gewoon thuis verblijft, hangt het strafrechtelijk onderzoek als een zwaard boven zijn hoofd. Mentaal heeft hij het zwaar, aldus zijn werkgever. Dat is begrijpelijk: hij verloor vijf passagiers onder zijn hoede en zag tientallen anderen gewond raken tijdens een reis die hij zelf bestuurde.

Toch benadrukken juristen vaak dat een onderzoek instellen in Zwitserland standaardprocedure is na dit soort ongevallen. Het zegt op zichzelf nog niets over schuld of onschuld. Bovendien kan het OM na afronding van het onderzoek ook besluiten de zaak te seponeren, wanneer blijkt dat externe factoren zoals wegomstandigheden of gebrekkige afzettingen een grotere rol speelden dan het rijgedrag van de chauffeur.

Vooruitkijkend voor de betrokkenen

Voorlopig blijft de situatie voor alle betrokkenen ongewis. De gewonde reizigers keren de komende dagen grotendeels terug naar Nederland, terwijl de families van de overleden slachtoffers wachten op de repatriëring van de lichamen. Ondertussen zet het Zwitserse OM het onderzoek naar de chauffeur voort, zonder dat er een concreet tijdspad bekend is voor eventuele vervolging. Pas wanneer alle feiten zijn onderzocht, wordt duidelijk of deze zaak voor de rechter komt.